معرفی رشته کارشناسی پیوسته هوشبری

    تعریف رشته:

    رشته هوشبری درمقطع کارشناسی پیوسته، شاخه ای از علوم پیراپزشکی است که دانش آموختگان آن ضمن آشنایی با تجهیزات و امکانات، اصول و روش های مختلف بیهوشی، توانمندی و مهارت های ارایۀ خدمات مراقتبی به بیماران تحت بیهوشی و بیحسی ناحیه ای در مراحل قبل، طی و بعد از بیهوشی و ارایۀ خدمات مراقتبی در واحدهای کنترل درد حاد و مزمن، فوریتهای پزشکی و وضعتی بحرانی را کسب می نمایند و خدمات خود را در اختیار جامعه قرار می دهند.

     

    تاریخچه و سیر تکاملی رشته

    الف: در جهان

    از حدود 150 سال پیش در دانشگاه های آمریکا، کانادا و انگلستان، پرستاران بیهوشی (Nurse Anesthesia) با گذرانیدن دوره دو ساله پس از کسب مدرک لیسانس پرستاری نسبت به ارائه خدمات بیهوشی در مراکز درمانی به خدمت اهتمام داشتند. از سال 1960 میلادی نیز متعاقب احساس نیاز به حضور افراد حرفه ای در زمینۀ  ارائه خدمات هوشبری ، دوره های جدید آموزشی جهت تربیت نیروی غیر پزشک به عنوان دستیار بیهوشی (Anesthesia Assistant)  آغاز گردید و تا کنون ادامه دارد.

    در حال حاضر دوره های آموزشی هوشبری در زمینۀ خدمات پیراپزشکی در بسیاری از دانشگاه ها در کشورهای مختلف از جمله در امریکا، انگلستان، استرالیا، هند و .... نسبت به تربیت دانشجو اقدام می کنند. دوره های آموزشی یک دو دو ساله به منظور تربیت تکنسین بیهوشی (Anesthesia Technologist) و دوره های طولانی تر برای تربیت کارشناس بیهوشی ر برخی از دانشگاه ها وجود دارد.

     

    ب: در ایران

    در کشور ایران رشتۀ آموزشی هوشبری در مقطع کاردانی در سال 1354در شهرهای تبریز و تهران تأسیس و پذیرش دانشجو بصورت غیرمتمرکز انجام شد. پس از انقلاب فرهنگی در سال 1361، پذیرش دانشجو از طریق کنکور سراسری در سال 1362و تحت عنوان کاردان هوشبری صورت پذیرفت. با توجه به پیشرفت های دانش بیهوشی و توسعه تجهیزات و فن آوری مربوط و به منظور ارتقاء توانایی های دانش آموختگان رشتۀ کاردانی هوشبری ضرورت تربیت دانشجو در مقطع کارشناسی ناپیوسته احساس گردید و برنامه آموزشی " دورۀ کارشناسی ناپیوسته هوشبری" در سال 1385 انجام شد و متعاقب آن پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی پیوسته و کارشناسی ناپیوسته در دانشکده های پیراپزشکی و چند دانشکده پرستاری و پزشکی در سراسر کشور آغاز گردید. در سال 1396 ، شصت مرکز آموزشی نسبت به تربیت دانشجو در این مقاطع آموزشی مبادرت می نمایند.

     

     

    ج: در دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز

    گروه هوشبری دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز در سال 1362 در دانشکده پیراپزشکی تأسیس شد و در مقطع کاردانی 33 نفر دانشجوی روزانه را مورد پذیرش قرار داد. اولین مدیر گروه آن جناب آقای دکتر فربد متخصص بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی اهواز بودند. بعد از آن از سال 1370 دانشجویان شبانه نیز به تعداد 48 نفر مورد پذیرش قرار گرفتند. دومین مدیر گروه این رشته آموزشی جناب آقای دکتر محور متخصص بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی اهواز بودند و معاونت ایشان را از سال 1369 تا سال 1372 سرکار خانم حاج هاشمی کارشناس ارشد بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه در اختیار داشتند. سومین مدیر گروه جناب آقای دکتر نساجیان متخصص بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی بودند. از سال 1373 نیز در ابتدا معاونت گروه و سپس مدیریت گروه بر عهده خانم فاطمه خدایار کارشناس ارشد بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه بود. پنچمین مدیر گروه از سال 1385 تا 1396 سرکارخانم معصومه آلبوغبیش کارشناس ارشد بیهوشی و عضو هیئت علمی دانشگاه بودند. از سال 1396 تا کنون نیز مدیریت این گروه آموزشی بر عهده دکتر علی خلفی عضو هیأت علمی این دانشگاه می باشد.

    گروه هوشبری بهمن ماه سال 1386 اولین دوره کارشناسی ناپیوسته و مهر و بهمن ماه سال 1387 اولین و دومین دوره کارشناسی پیوسته هوشبری را پذیرش نموده است. این گروه هر ساله در نیمسال اول تحصیلی، دانشجویان مقطع کارشناسی پیوسته روزانه و در نیمسال دوم تحصیلی، دانشجویان مقطع کارشناسی ناپیوسته هوشبری شبانه، پذیرش داشت. بطوری که در هر نیمسال تحصیلی بطور همزمان چهار دوره کارشناسی پیوسته و دو دوره کارشناسی ناپیوسته که بین 200- 180 تا پایان سال تحصیلی 94-93 دانشجو در حال تحصیل بودند. از سال تحصیلی 95-94 پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی ناپیوسته در دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور صورت نگرفت. هم اکنون فقط دانشجویان کارشناسی پیوسته در گروه هوشبری مشغول به تحصیل می باشند.

    همچنین بر اساس مجوز شورای عالی برنامه ریزی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی پذیرش دانشجوی کارشناسی ارشد آموزش هوشبری در این دانشکده در نیمسال اول سال تحصیلی 1400-1399 به عنوان یکی از سه دانشگاه انتخاب شده در کشور برای اولین بار انجام خواهد شد.

     

    رسالت رشته (Mission)

    رسالت یان دروه تربیت نیروهای آگاه به مسائل علمی روز، توانمند، مسئولیت پذیر و حساس به سلامت افراد جامعه با ارائۀ مراقبت مطلوب و اثربخش دربیماران تحت بیهوشی عمومی و ناحیه ای درمراحل قبل، طی و بعد از آن سرویس کنترل درد حاد و حضور مؤثر در تیم احیای قلبی، ریوی و مغزی می باشد.

     

    چشم انداز رشته(Vision)

    با توجه به توسعه و گسترش دامنۀ علوم مربوط به بیهوشی ، دانش آموختگان این رشته در ده سال آینده با تأکید بریادگیری فعال ، نوآوری، کسب اطلاعات و مهارت های مرتبط جدید، مراقبت از بیماران را به نحو مطلوب با رعایت استانداردهای مراقبتی ارائه خواهند داد.

     

    نیروی انسانی آموزش دیده در این مقطع قادر خواهند بود:

    الف-فارغ التحصیلان این مقطع بایستی توانایی ارایه مراقبت در تیم بیهوشی، سرویس درد حاد و مزمن و تیم احیای ریوی را بطور موثر و فعال دارا باشند.

    ب-فارغ التحصیلان این مقطع بایستی توانایی تامین سلامت، ایمنی و رضایت مندی بیماران و جامعه در حد مطلوب را داشته باشند.

    ج-فارغ التحصیلان این مقطع بایستی توانایی به کار گیری توانمندی های ضروری، آماده سازی و اقدامات مراقبتی از بیماران، انواع روشهای بیهوشی، بی حسی، بی دردی و احیای قلبی-ریوی با حداقل عوارض را دارا باشند.

     

    اهداف کلی دوره

    نقش دانش آموختگان در نظام سلامت(Role Definition)

    نقش های دانش آموختگان عبارتند از:

    وظایف حرفه ای دانش آموختگان رشته هوشبری بر حسب هر نقش عبارتند از:

    الف: در نقش ارتباط حرفه ای

    برقراری ارتباط مناسب حرفه ای با بیمار، همراهان بیمار، همکاران و مسئولین مرتبط.

    - تعامل حرفه ای مناسب با اعضای تیم سلامت، واحد پرستاری، بانک خون، رادیولوژی و غیره

    ب: در نقش آموزشی

    - مشارکت در آموزش عملی کاردانان بیهوشی و خدمتگزاران مرتبط.

    - آموزشی به بیمار، قبل و بعد از بیهوشی.

     

    ج: در نقش پژوهشی

    - همکاری در پژوهش های عملی مصوب مراجع درسی.

    د: در نقش مراقبت

    - ثبت اطلاعات بیمار.

    - آماده سازی (تمیز کردن ، گندزدایی، سترون سازی و کالیبراسیون ) .

    - نگهداری و بکار گیری وسایل و تجهیزات مود استفاه براساس استاندارد مربوطه.

    - مشارکت درارزیابی و آماده سازی بیمار برای اقدامات مربوطه.

    - کمک به متخصص بیهوشی در مراحل القای بیهوشی و بیحسی ناحیه ای ، نگهداری و بیدار سازی بیمار.

    - مشارکت در اقدامات و پروسیجرهای بیهوشی و بی دردی.

    - مشارکت درادارۀ راه هوایی بیمار.

    - مراقبت و پایش بیمار در مراحل مختلف بیهوشی در انواع اعمال جراحی .

    - پایش سیستم های مختلف بدن در حین و بعد از عمل جراحی تنظیم آب و الکترولیت، انتقال خون و استفاده از داروهای متداول تحت نظر متخصص بیهوشی .

    - مشارکت در انجام اقدامات درمانی در شرایط بحرانی، در تیم احیاء پایش نکات ایمنی در اتاق عمل و بیهوشی شامل: پیشگیری از صدمات ناشی از آلاینده های اتاق عمل، گازهای استنشاقی و مواد تبخیر شونده ، انفجار احتراق ، برق گرفتگی و صدمات مرتبط دیگر .

    - پایش عوارض احتمالی بیهوشی و گزارش آن به متخصص

     

    گروه آموزشی هوشبری:

    اعضای هیئت علمی:

    سرکار خانم معصومه آلبوغبیش (مربی)

    دکتر علی خلفی (استادیار)- مدیر گروه

    آقای وحید صید خانی (مربی)

    خانم سارا آدرویشی (مربی)

     

    کارشناس گروه:

    خانم راضیه سرلکی

     


    گروه هوشبری دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز در سال 1362 در دانشکده پیراپزشکی تأسیس شد و در مقطع کاردانی 33 نفر دانشجوی روزانه را مورد پذیرش قرار داد. اولین مدیر گروه آن جناب آقای دکتر فربد متخصص بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی اهواز بودند. بعد از آن از سال 1370 دانشجویان شبانه نیز به تعداد 48 نفر مورد پذیرش قرار گرفتند. دومین مدیر گروه این رشته آموزشی جناب آقای دکتر محور متخصص بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی اهواز بودند و معاونت ایشان را از سال 1369 تا سال 1372 سرکار خانم حاج هاشمی کارشناس ارشد بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه در اختیار داشتند. سومین مدیر گروه جناب آقای دکتر نساجیان متخصص بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی بودند. از سال 1373 نیز در ابتدا معاونت گروه و سپس مدیریت گروه بر عهده خانم فاطمه خدایار کارشناس ارشد بیهوشی و عضو هیأت علمی دانشگاه بود. پنچمین مدیر گروه از سال 1385 تا 1396 سرکارخانم معصومه آلبوغبیش کارشناس ارشد بیهوشی و عضو هیئت علمی دانشگاه بودند. از سال 1396 تا کنون نیز مدیریت این گروه آموزشی بر عهده دکتر علی خلفی عضو هیت علمی این دانشگاه می باشد.

     

    گروه هوشبری بهمن ماه سال 1386 اولین دوره کارشناسی ناپیوسته و مهر و بهمن ماه سال 1387 اولین و دومین دوره کارشناسی پیوسته هوشبری را پذیرش نموده است. این گروه هر ساله در نیمسال اول تحصیلی، دانشجویان مقطع کارشناسی پیوسته روزانه و در نیمسال دوم تحصیلی، دانشجویان مقطع کارشناسی ناپیوسته هوشبری شبانه، پذیرش داشت. بطوری که در هر نیمسال تحصیلی بطور همزمان چهار دوره کارشناسی پیوسته و دو دوره کارشناسی ناپیوسته که بین 200- 180 تا پایان سال تحصیلی 94-93 دانشجو در حال تحصیل بودند. از سال تحصیلی 95-94 پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی ناپیوسته در دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور صورت نگرفت. هم اکنون فقط دانشجویان کارشناسی پیوسته در گروه هوشبری مشغول به تحصیل می باشند. برنامه جدی گروه هوشبری پذیرش دانشجوی کارشناسی ارشد در رشته تازه تاسیس "آموزش هوشبری" از سال تحصیلی 1400-1399 می باشد که مراحل اجرایی راه اندازی آن به طور مستمر در حال پیگیری است.

     

    گروه هوشبری دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز با 4 عضو هیئت علمی تمام وقت تخصصی و حدود 10 مربی ثابت بالینی در حال آموزش و تربیت نیروی های ماهر متخصص در عرصه بیهوشی می باشد. 6 مرکز تخصصی و فوق تخصصی آموزشی درمانی گلستان، امام خمینی(ره)، رازی، ابوذر، آیت الله طالقانی و سینا به عنوان بیمارستانهای آموزشی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز در اختیار دانشجویان این گروه جهت گذراندن واحدهای بالینی می باشند. دانشجویان هوشبری در این گروه در اتاق های عمل جراحی جنرال، اتاق عمل قلب باز، اتاق عمل پیوند، سوختگی، چشم، پلاستیک و همچنین مراکز آنژیوگرافی، تصویر برداری و ECT دوره های کارآموزی و کاروری متنوع خود را در روتیشن های از پیش تعیین شده و بر اساس برنامه قبلی می گذرانند.

     

    این گروه یک اتاق پراتیک مجهز و کامل جهت تمرین و شبیه سازی مهارتهای بالینی هوشبری در اختیار دارد. همچنین بخش کتب هوشبری در کتابخانه دانشکده پیراپزشکی دارای جدیدترین منابع و مراجع بیهوشی فارسی و لاتین بوده و به طور سالیانه مورد به روز رسانی قرار می گیرد.

     


      6.0.3.0
      گروه دورانV6.0.3.0